Bilkomsis rehberleri
3-2-1 yedekleme kuralı ve değiştirilemez yedek
Yedekleme yapılıyor olması, bir felakette verilerin geri geleceği anlamına gelmez. Yedekler sunucuyla aynı odada duruyorsa bir yangın ya da su baskınında, aynı ağdaysa bir fidye yazılımı saldırısında ana verilerle birlikte kaybolabilir. 3-2-1 kuralı, bu tek noktadan kayıp riskini azaltmak için kullanılan basit ve yaygın bir ilkedir.
3-2-1 kuralı nedir?
- 3 kopya: Verinin biri canlı, ikisi yedek olmak üzere en az üç kopyası bulunur.
- 2 farklı ortam: Yedekler en az iki farklı depolama ortamında tutulur; örneğin yedekleme sunucusu ve NAS ya da NAS ve bulut.
- 1 şirket dışı kopya: Kopyalardan biri ofisin dışında, başka bir lokasyonda veya bulutta durur.
Fidye yazılımı kuralı nasıl değiştirdi?
Günümüzdeki fidye yazılımı saldırılarında saldırganlar önce yedekleri bulup siler veya şifreler, ardından canlı sistemlere geçer. Bu nedenle 3-2-1 kuralı genellikle iki ek maddeyle uygulanır ve 3-2-1-1-0 olarak anılır:
- 1 çevrimdışı veya değiştirilemez kopya: Kopyalardan biri ya ağdan tamamen ayrılmış olmalı ya da belirlenen süre boyunca, yönetici hesabı ele geçirilse bile silinemeyecek ve değiştirilemeyecek şekilde saklanmalıdır.
- 0 hata: Yedekler düzenli geri yükleme testleriyle doğrulanmalı, testlerde hata kalmamalıdır.
Değiştirilemez (immutable) yedek nasıl sağlanır?
Değiştirilemez saklama; bu özelliği destekleyen yedekleme depolarıyla (sertleştirilmiş Linux deposu gibi), nesne kilitleme (object lock) özellikli bulut depolamayla veya bant gibi fiziksel olarak ayrılan ortamlarla sağlanabilir. Hangisinin uygun olduğu veri büyüklüğüne, internet hızına ve geri dönüş süresi beklentisine bağlıdır. Yedekleme sunucusunun yönetici hesaplarının şirket alan adından ayrı tutulması ve çok faktörlü doğrulamayla korunması da aynı derecede önemlidir.
Kendi düzeninizi kontrol edin
| Soru | Olması gereken |
|---|---|
| Kaç yedek kopya var? | En az iki |
| Yedekler nerede duruyor? | En az biri şirket dışında |
| Bir kopya silinemez mi? | Evet, çevrimdışı veya değiştirilemez |
| Yedek sunucusuna kim erişebiliyor? | Ayrı ve MFA korumalı hesaplar |
| En son ne zaman geri yükleme denendi? | Son birkaç ay içinde, kayıtlı |
ABD Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstitüsü’nün NIST SP 1800-11 yayını, fidye yazılımı ve benzeri olaylardan sonra verilerin kurtarılmasını ayrıntılı olarak ele alır.
Örneğin varsayımsal bir şirkette her gece NAS cihazına yedek alınıyor, ancak NAS şirket ağına bağlı ve yönetici şifresi sunucularla aynıdır. Bir fidye yazılımı sunuculara ulaştığında NAS’taki yedekleri de şifreleyebilir. Şirket dışı ve değiştirilemez ikinci bir kopya, bu senaryoda verilerin geri gelmesini sağlayan tek kopya olur.
Veeam ile yedekleme ve felaket kurtarma hizmetimiz kapsamında yedekleme düzeninizi 3-2-1-1-0 ilkesine göre birlikte gözden geçirebiliriz.